Hoe vaak moet een brandmeldinstallatie worden gecontroleerd?

Een brandmeldinstallatie is geen set-and-forget systeem. Dat klinkt logisch, maar in de praktijk zien we nog te vaak dat een installatie jarenlang stil hangt zonder dat iemand weet of hij nog werkt.

Tot de jaarlijkse controle van de verzekeraar of een inspectie van de brandweer. Dan blijkt er een storing te zijn die al maanden bestaat. Of dat er sensoren zijn afgekoppeld bij een verbouwing. Dat willen we voorkomen.

Waarom regelmatig controleren?

Een brandmeldinstallatie moet bij brand tijdig en betrouwbaar alarmeren. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar een installatie heeft onderhoud nodig.

Stof, vocht, insecten, lege batterijen in draadloze componenten, of software die niet meer up-to-date is – het zijn allemaal factoren die de werking beïnvloeden.

Daarnaast zijn er wettelijke eisen. Het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) stelt dat een brandmeldinstallatie in goede staat moet verkeren. Hoe vaak u moet controleren, hangt af van de gebruiksfunctie, de grootte van het gebouw en de eisen uit het Programma van Eisen of de omgevingsvergunning.

Ook uw verzekeraar kan eigen eisen stellen. Wat ons opvalt, is dat veel gebouweigenaren denken dat een eenmalige keuring bij oplevering voldoende is.

Maar een installatie is net als een auto: zonder periodiek onderhoud gaat de betrouwbaarheid achteruit. En bij een brand telt elke seconde.

Wat zegt de norm?

Voor brandmeldinstallaties wordt in Nederland veelal gewerkt met NEN 2535 (ontwerp en aanleg) en NEN 2654 (beheer, onderhoud en gebruik).

In NEN 2654 staat beschreven dat een installatie periodiek moet worden geïnspecteerd en onderhouden. De frequentie is niet voor elk gebouw hetzelfde. Het hangt af van de risicoklasse van het object.

• een eenvoudige installatie in een klein kantoor of winkel minimaal één keer per jaar wordt gecontroleerd;
• een uitgebreidere installatie in bijvoorbeeld een zorginstelling of school vaker, soms halfjaarlijks of per kwartaal, wordt getest.

In de praktijk komt het er vaak op neer dat: De exacte frequentie moet worden vastgelegd in het onderhoudsplan, waarbij vaste beheerafspraken voor uw brandmelding zorgen voor rust en overzicht. Dat plan stemt u af met de installateur en eventueel met het bevoegd gezag. Wij adviseren altijd om de frequentie niet lager te zetten dan wat de norm voorschrijft, maar ook niet hoger dan nodig – tenzij uw verzekeraar daarom vraagt.

Wat gebeurt er tijdens een controle?

Een periodieke controle is meer dan even op een knop drukken. Onze monteurs doorlopen een vaste checklist:

• Visuele inspectie van de centrale, melders, sirenes en bedieningspanelen.
• Functionele test van een representatief aantal melders (vaak 25% per jaar, zodat alles binnen vier jaar is getest).
• Controleren van de noodstroomvoorziening (accu’s) en de verbinding met de meldkamer of het ontruimingsalarm.
• Uitlezen van storingsgeheugen en logboek.
• Schoonmaken van vervuilde melders – stof is een van de grootste veroorzakers van ongewenste alarmen.

Na afloop krijgt u een digitaal rapport met de resultaten en eventuele aanbevelingen.

Dat rapport bewaart u in het logboek. Het is belangrijk om dit bij te houden, want bij een controle van de brandweer of verzekeraar moet u kunnen aantonen dat het onderhoud is uitgevoerd. Een veelgehoorde klacht is dat een rookmelder af en toe piept zonder aanleiding.

Ongewenste alarmen voorkomen

Meestal komt dat door stofophoping of een bijna lege batterij. Tijdens een periodieke controle worden die punten aangepakt.

Maar ook tussentijds kunt u zelf actie ondernemen: als een melder elke 40 seconden drie keer piept, is hij vervuild. Maak hem dan voorzichtig schoon met een stofzuiger of een droge doek. Blijft het probleem bestaan? Dan is vervanging vaak de enige oplossing.

Hoe lang gaat een installatie mee?

Brandmeldinstallaties hebben een gemiddelde levensduur van circa 15 jaar. Na die periode treden vaker defecten op en worden onderdelen moeilijk leverbaar.

Ook de elektronica veroudert. Wij adviseren om na 12 à 15 jaar een grondige inspectie te doen en te bepalen of vervanging nodig is.

Dat geldt niet alleen voor de centrale, maar ook voor veldcomponenten zoals rookmelders. Een rookmelder heeft doorgaans een levensduur van 10 jaar – daarna neemt de gevoeligheid af. Vervanging is dan noodzakelijk, ook als het apparaat nog lijkt te werken.

Eerlijk gezegd zien we dat veel gebouweigenaren wachten tot er een storing optreedt. Dat is risicovol. Door het beheer van uw brandmeldinstallatie uit te besteden, kiest u voor een proactieve aanpak die uiteindelijk kosten en gedoe bespaart.

Praktische aanpak

Hoe vaak u uw brandmeldinstallatie moet controleren, is dus maatwerk. Laat u adviseren door een specialist die de installatie kent en het onderhoud van uw ontruimingsinstallatie volgens de regelgeving op orde heeft.

Wij komen graag langs om de huidige staat te beoordelen en een onderhoudsschema op te stellen dat past bij uw gebouw en gebruik.

Geen standaard verhaal, maar een plan dat aansluit op de praktijk. Heeft u vragen over de controlefrequentie of wilt u een onderhoudscontract afsluiten? Neem dan contact met ons op. We denken graag mee.