Storing in ontruimingsalarm: wie belt u eerst?

Het overkomt elk gebouw een keer: het ontruimingsalarm slaat aan zonder dat er brand is.

Of het blijft hangen in een storing, piept alleen in de technische ruimte, of de sirene buiten blijft loeien. Op zo’n moment telt elke minuut – niet alleen voor de veiligheid, maar ook om overlast te beperken. De vraag is dan: wie belt u als eerste? Het antwoord is minder vanzelfsprekend dan u denkt.

Eerst vaststellen wat er aan de hand is

Voordat u iemand belt, is het goed om te weten wat voor soort alarm het is. Een ontruimingsalarm (ook wel OAI genoemd) werkt anders dan een inbraakalarm.

Bij een ontruimingsalarm gaat het om levensveiligheid: het signaal moet iedereen in het pand waarschuwen om te evacueren.

Als dat systeem onbedoeld afgaat, of juist niet afgaat wanneer het moet, dan is er direct een probleem. Wat mij opvalt in de praktijk: veel gebouweigenaren en facilitair managers weten niet precies wie de beheerder van de installatie is. Ze hebben een onderhoudscontract, maar het telefoonnummer van de storingsdienst ligt ergens in een map.

Of ze bellen eerst de brandweer, terwijl die alleen komt bij een echte brandmelding – niet bij een storing. Dat kost tijd en zorgt voor verwarring.

De juiste volgorde: installateur, dan pas anderen

Bij een storing in het ontruimingsalarm belt u eerst de installateur of het onderhoudsbedrijf dat de installatie beheert. Dat staat in het logboek of op het keuringsrapport. Waarom?

Omdat alleen zij het systeem kunnen resetten, de oorzaak kunnen uitlezen en kunnen beoordelen of het veilig is om het alarm uit te zetten. Zelf de stroom eraf halen of een sirene loskoppelen is riskant: u schakelt dan mogelijk ook de melding naar de brandweer uit, of u onderbreekt de voeding voor de rookmelders. Een voorbeeld uit de praktijk: een winkelcentrum waar de buitenomroep bleef loeien.

De beheerder belde de alarmcentrale, die stuurde een beveiliger. Die kon niks doen, want het was een technische storing in de OAI-centrale.

Wat als het alarm buiten afgaat?

Uiteindelijk duurde het twee uur voordat de juiste monteur ter plaatse was. Had men direct de installateur gebeld, dan was het binnen een half uur opgelost. Als de buitensirene van een ontruimingsalarm blijft loeien, geldt dezelfde regel: bel de installateur. De sirene mag bij een alarm maximaal 3 minuten geluid geven (bij sabotage maximaal 8 minuten), maar als hij blijft hangen, is er sprake van een storing.

De installateur kan de centrale uitlezen en de sirene op afstand of ter plaatse uitschakelen. Probeer niet zelf de bekabeling door te knippen – dat levert vaak schade op en kan de zekerheid op de installatie tenietdoen.

Wanneer belt u de brandweer of alarmcentrale?

Er zijn situaties waarin u niet de installateur, maar direct de brandweer moet bellen. Dat is het geval als het ontruimingsalarm afgaat en u rook of brand ruikt.

Of als het alarm is doorgemeld naar de brandweer via een brandmeldinstallatie (BMI) en u niet zeker weet of het een vals alarm is. In dat geval: altijd 112 bellen en aangeven dat het om een brandmelding gaat. De brandweer beslist dan of ze uitrukken.

Bij een inbraakalarm ligt het anders: dan belt u de alarmcentrale of de politie, afhankelijk van uw contract.

Maar voor een ontruimingsalarm is de lijn korter: installateur bij storing, brandweer bij vermoeden van brand.

Waarom een duidelijke procedure essentieel is

Het klinkt simpel, maar in de praktijk gaat het vaak mis. Wat ik regelmatig zie: een gebouw heeft een onderhoudscontract, maar de storingsnummers zijn niet up-to-date.

Weet u bijvoorbeeld wanneer een storing spoed vereist? Of de receptie heeft een lijstje met wie ze moeten bellen, maar dat klopt niet meer omdat de installateur is overgestapt. Het gevolg is dat er kostbare tijd verloren gaat, terwijl het alarm blijft loeien en omwonenden klagen. Daarom adviseren wij altijd om in het logboek van de installatie een duidelijke storingsprocedure op te nemen.

Zet daarin: hoe u handelt bij een brandmelding buiten werktijd. Dat lijkt misschien overbodig, maar op het moment dat het alarm afgaat, is de stress hoog. Een helder stappenplan voorkomt fouten.

• Het telefoonnummer van de storingsdienst van de installateur (24/7).
• Het nummer van de alarmcentrale of meldkamer (indien van toepassing).
• Een korte beschrijving van wat u moet doen bij een storing: niet zelf sleutelen, wel de ruimte controleren op brand.
• De locatie van de hoofdschakelaar en de centrale, voor als de monteur erom vraagt.

Onderhoud voorkomt storingen – maar niet alles

Periodiek onderhoud volgens NEN 2575 (voor ontruimingsalarminstallaties) en de eisen uit het Bbl vermindert de kans op storingen aanzienlijk. Tijdens onderhoud worden melders getest, batterijen gecontroleerd en de centrale uitgelezen.

Toch kan er altijd een defect optreden: een kapotte luidspreker, een losse verbinding of een softwarefout. Dat is geen teken van slecht onderhoud, maar gewoon techniek. Wat wel helpt, is dat u als gebouweigenaar of beheerder weet hoe u de installatie kunt bedienen.

Veel centrales hebben een ‘stil alarm’ of ‘testmodus’, zodat u veilig kunt testen zonder klanten te storen, zonder het hele systeem uit te schakelen.

Vraag uw installateur om dat een keer te laten zien tijdens het onderhoudsbeurt. Het bespaart u een hoop overlast.

Tot slot: wie belt u eerst?

De vuistregel is simpel: bij een storing in het ontruimingsalarm belt u de installateur. Bij een echte brandmelding belt u 112.

En als u twijfelt, belt u eerst de installateur – die kan op afstand vaak al zien of het een vals alarm is of niet.

Zorg dat de nummers paraat staan, en dat meerdere personen in uw organisatie weten hoe te handelen. Heeft u vragen over uw eigen ontruimingsinstallatie of wilt u de storingsprocedure eens doorlopen? Neem dan gerust contact met ons op. We denken graag mee, zonder poespas.