Alarmmelding in een verzamelgebouw: wie wordt gebeld?

Een brandmelding komt binnen op de centrale. De installatie doet zijn werk. Maar wie wordt er vervolgens gebeld?

En wie schakelt de brandweer in? In een gebouw met meerdere huurders, winkels of kantoren is dat niet altijd vanzelfsprekend.

Zeker niet als er geen duidelijke afspraken zijn gemaakt over meldkamer, sleutelhouder en aanspreekpunten. Wij komen dat in de praktijk regelmatig tegen.

Een pand heeft één brandmeldinstallatie, maar de verantwoordelijkheid is verdeeld over meerdere partijen. En dat kan bij een alarm tot vertraging leiden. Tijd om helder te krijgen hoe het werkt en waar u op moet letten.

Hoe werkt een alarmmelding normaal?

Bij een brandmelding – bijvoorbeeld via een handmelder of een automatische detector – stuurt de brandmeldcentrale een signaal. Dat signaal kan op verschillende manieren worden afgehandeld:

• Intern alarm: alleen in het gebouw klinkt het ontruimingsalarm.
• Doormelding naar een particuliere alarmcentrale (PAC): de PAC beoordeelt de melding en schakelt zo nodig de brandweer in.
• Directe doormelding naar de brandweer: dit gebeurt alleen als de installatie voldoet aan strenge eisen en het bevoegd gezag dat verplicht stelt.

Of doormelding verplicht is, hangt af van de gebruiksfunctie, de oppervlakte, de bezetting en het Programma van Eisen.

Het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) geeft hiervoor de kaders. Geen vaste getallen, maar maatwerk per situatie.

Verzamelgebouw: meerdere partijen, één installatie

In een verzamelgebouw – denk aan een winkelcentrum, een kantoorpand met meerdere huurders of een zorgcomplex – is er vaak één centrale brandmeldinstallatie die het hele pand dekt.

• De eigenaar of VvE is verantwoordelijk voor de installatie en het onderhoud.
• De beheerder (bijvoorbeeld een facility manager) regelt de dagelijkse gang van zaken en is vaak het eerste aanspreekpunt.
• Huurders hebben eigen verantwoordelijkheden voor hun deel van het pand, maar bij een algemene melding moet er één centraal aanspreekpunt zijn.

Maar de melding moet bij de juiste persoon terechtkomen. Wie is dat? Het probleem ontstaat wanneer die rollen niet zijn vastgelegd. Wie belt de brandweer? Wie heeft de sleutel van de ruimte waar de melding vandaan komt?

En wie zorgt dat de ontruiming goed verloopt? De meeste verzamelgebouwen met een brandmeldinstallatie zijn aangesloten op een PAC.

De meldkamer en doormelding

Die PAC heeft een actueel bellijst nodig: wie moet er gebeld worden bij een alarm?

Vaak staat de beheerder of een sleutelhouder als eerste contact. Maar als die niet bereikbaar is, moet er een back-up zijn. Wij zien nogal eens dat die lijst verouderd is – bijvoorbeeld omdat een huurder is vertrokken of de beheerder is gewisseld.

Het Bbl stelt eisen aan de betrouwbaarheid van de doormelding. Maar het is aan de eigenaar en gebruiker om de gegevens actueel te houden.

Een jaarlijkse controle van de bellijst is geen overbodige luxe. Bij een alarm moet iemand het gebouw kunnen openen voor de brandweer. Dat is de aangewezen sleutelhouder bij een alarmmelding.

Sleutelhouder en ontruiming

In een verzamelgebouw is dat vaak de beheerder of een vast contactpersoon.

Maar wat als de melding ’s nachts komt? Of in het weekend? Ontdek hoe alarmopvolging buiten werktijd verloopt.

Dan moet er een bereikbare sleutelhouder zijn, of een sleutelkluis met toegang voor de brandweer.

Ook de ontruiming vraagt om afstemming. In een gebouw met meerdere huurders moet iedereen weten wat te doen bij een alarm. Het ontruimingsalarm moet overal hoorbaar zijn, en er moeten duidelijke vluchtroutes zijn. Dat klinkt logisch, maar in de praktijk blijkt dat niet elke huurder zijn eigen ontruimingsplan heeft afgestemd op het centrale plan.

Praktische aandachtspunten

• Zorg dat de PAC de juiste contactgegevens heeft. Niet alleen van de beheerder, maar ook van een back-up. En werk dat bij als er wijzigingen zijn.
• Leg vast wie de sleutelhouder is. En zorg dat die persoon ook daadwerkelijk bereikbaar is.
• Stem af met huurders. Zij moeten weten wat er van hen wordt verwacht bij een alarm. Een gezamenlijke ontruimingsoefening helpt.
• Houd een logboek bij. Van meldingen, storingen en onderhoud. Dat is niet alleen verplicht, het helpt ook bij evaluatie achteraf.

Wat wij vaak tegenkomen

Eerlijk gezegd: in veel verzamelgebouwen zijn deze zaken niet goed geregeld. De installatie is op orde, maar de organisatie eromheen niet.

Dan krijg u situaties waarin een melding binnenkomt bij een PAC, die de beheerder belt, maar die is niet bereikbaar.

Vervolgens wordt er een huurder gebeld die geen idee heeft wat hij moet doen. Of de brandweer staat voor een gesloten deur omdat de sleutel niet voorhanden is. Dat is niet alleen vervelend, het kan ook gevaarlijk zijn.

Niet omdat de installatie faalt, maar omdat de afspraken niet kloppen. Daarom adviseren wij altijd: regel het bij oplevering van de installatie, en controleer het jaarlijks bij het onderhoud. Het kost weinig tijd, maar voorkomt veel gedoe. Heeft u vragen over de meldkamerkoppeling, het regelen van sleutelhouders of hoe u meldkamergegevens actueel houdt?

Neem dan contact met ons op. We denken graag mee vanuit de praktijk.